ವಿಚ್ಛೇದನದ ಮೊದಲು ಯೋಚಿಸಿ:ಮನೋವೈದ್ಯನೊಬ್ಬನ ಕಳಕಳಿ

ಮನೋವೈದ್ಯನಾಗಿ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜನ ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಾರೆ. ನನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ 25 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ನಾನು ಅನೇಕ ದಾಂಪತ್ಯಗಳ ಹಿಂದಿನ ಮೂಕ ಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದೇನೆ—ಕೆಲವು ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದರೆ, ಕೆಲವು ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಯಿಂದ ತುಂಬಿವೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕವು ದುಃಖಕರವಾಗಿ ವಿಚ್ಛೇದನದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿವೆ. ಇಂದು ನನಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಡುವ ವಿಷಯವೆಂದರೆ, ವಿಚ್ಛೇದನವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಉಪಾಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸದೆ, ಮೊದಲ ಉಪಾಯವಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ದಂಪತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು.
ಹೊಸ ಯುಗದ ಸಂಬಂಧಗಳು
ಇಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅರಿವುಳ್ಳದ್ದು, ಸ್ವತಂತ್ರರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವವರು—ಆದರೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ
ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಹುಬೇಗನೆ ಒಡೆಯುವಂತವರು. ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸುದೀರ್ಘ ಪಯಣವೇ ಮದುವೆ ಎಂಬ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ
ಕಲ್ಪನೆಯು, 'ಸರಿಹೋಗದಿದ್ದರೆ, ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುವುದು ಉತ್ತಮ' ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಹಾಗಂತ ನೋಡಿದರೆ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಚ್ಛೇದನವೇ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅನೇಕ ಇತರ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸಹಾಯವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸದೆ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಆತುರದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೂಡ ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾದರೂ ಸಂಕೀರ್ಣ ಕಾರಣಗಳು
ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಕೊರತೆ (Incompatibility) ಎಂಬುದು ಹೆಚ್ಚು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ—ಆದರೆ ಅದರ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವೇನು? ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯೇ, ಅಥವಾ ಸಂವಹನದ ಕೊರತೆಯೇ, ಈಡೇರದ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳೇ ಅಥವಾ ಪರಿಹರಿಸಲಾಗದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಭಾರವೇ?
ಒಬ್ಬ ಮನೋವೈದ್ಯನಾಗಿ, ದಂಪತಿಗಳು ಈ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡುವುದನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ: ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸದ ಮಾನಸಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳು (ಖಿನ್ನತೆ, ಬೈಪೋಲಾರ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್, ಆತಂಕದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಂತಹವು) ವ್ಯಸನ – ಮದ್ಯಪಾನ, ಮಾದಕವಸ್ತುಗಳು, ಜೂಜು, ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ವ್ಯಸನ ಭಯ ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಮರೆಮಾಡಿದ ಸಮಲಿಂಗೀಯತೆ (Homosexual orientation) ಲೈಂಗಿಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು..sexual dysfunction.ಈ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಹಿಂದೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಬರೆದಿದ್ದೇನೆ.
ವ್ಯಭಿಚಾರ (Extramarital affairs), ತಡವಾಗುವವರೆಗೆ ರಹಸ್ಯವಾಗಿಡುವುದು ಸಂಬಂಧಿಕರೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗದಿರುವುದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯ ಕೊರತೆ, ಇದು ಮುಕ್ತ ಸಂಭಾಷಣೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಎಂದಿಗೂ ಪರಿಹರಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ನಾವೇಕೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ?
ನಾನು ನೋಡುವ ದೊಡ್ಡ ದುರಂತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದರೆ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ಎಂದಿಗೂ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಜನರು ತಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು,ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಹೋರಾಟಗಳು ಮಾತನಾಡದೆ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ಅನೇಕರು ತಮ್ಮ ಮದುವೆಗೆ ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ಆಘಾತಗಳು, ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಗಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಅವಾಸ್ತವಿಕ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ತಡವಾಗುವವರೆಗೆ ಮುಕ್ತ ಸಂಭಾಷಣೆ, ಪ್ರೀತಿ ಪಾತ್ರರ ಮೂಲಕ ಸಮಾಧಾನ ,ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನೇ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ನಾವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ವೈವಾಹಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ದಂಪತಿಗಳ ನಡುವೆ ಅಥವಾ ಚಿಕಿತ್ಸಕರೊಂದಿಗೆ ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು… ವಿಚ್ಛೇದನವು ಯಾವಾಗಲೂ ವೈಫಲ್ಯವಲ್ಲ. ನಿಂದನೆ, ಹಿಂಸೆ, ಅಥವಾ ಸರಿಪಡಿಸಲಾಗದ ದ್ರೋಹದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ಅವಶ್ಯಕ ಮತ್ತು ಜೀವ ಉಳಿಸುವಂತಹುದು ಆಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಸರಿಯಾದ ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್, ಮುಕ್ತ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಆಪ್ತ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ನೆರವು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ತರಬಹುದು. ಮದುವೆಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದು.
ಬೇರ್ಪಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ನಾನು ದಂಪತಿಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತೇನೆ:
ವೈವಾಹಿಕ ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್ (marital counseling) ಅಥವಾ ದಂಪತಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು (couple counseling)ಪಡೆಯಿರಿ – ಇದು ಆಳವಾಗಿ
ಬೇರೂರಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊರತರಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು, ಪಾತ್ರಗಳು, ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಗಳ ಗಡಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮದುವೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಚರ್ಚಿಸಿ.
ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ, ಲೈಂಗಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಆಘಾತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿ. ದೈಹಿಕ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಮೊದಲು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವದಿಂದ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಮತ್ತು ವಿಸ್ತೃತ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಗಡಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಿ. ನೆನಪಿಡಿ: ಮದುವೆಯು ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ, ಇಬ್ಬರು ಪರಿಪೂರ್ಣ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನದಲ್ಲ.
ಪ್ರಬುದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆಗಾಗಿ ಒಂದು ಕರೆ ಮದುವೆ ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಅದು ಯಾವಾಗಲೂ ಕನಸಿನಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ತಾಳ್ಮೆ, ಕ್ಷಮೆ, ತಿಳುವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ವೃತ್ತಿಪರ ಸಹಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಪೋಷಿಸಿದರೆ, ಇದು ಅತ್ಯಂತ ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಯುವ ದಂಪತಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಮಾತನಾಡಲು, ಕಡಿಮೆ ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಬೇಗನೆ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಲು ನಾವು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸೋಣ. ವಿವಾಹಪೂರ್ವ ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್, ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ ಮತ್ತು ವಿವಾಹಾನಂತರದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ
ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯಗೊಳಿಸೋಣ. ನಿಮ್ಮ ಮದುವೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಮೊದಲು, ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೀವೇ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ: "ನಾನು ನನ್ನ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ನನ್ನನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ನಾನು ಮಾಡಬಹುದಾದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆಯೇ?” ಹಾಗೆಯೇ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರು ಸಲಹೆಗಾರರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪ್ರೀತಿ, ಆಲಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ವೃತ್ತಿಪರರ ಕಡೆಗೆ ಅವರನ್ನು ಕಳಿಸುವ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ಅವರು ಆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು. ದಾಂಪತ್ಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಬಂದಾಗ, ದಂಪತಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಆಪ್ತರು ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರ ಪಾತ್ರವು ಬಹಳ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅಥವಾ ಅದನ್ನು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನೆರವಾಗಲು ನೀವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಕೆಲವು ಕ್ರಮಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಆಲಿಸಿ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ತೀರ್ಪು ಕೊಡಲು ಹೋಗಬೇಡಿ .
ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿರಿ : ದಂಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರ ಪರವಾಗಿಯೂ ಇರದೆ, ಅಥವಾ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ದೂಷಿಸದೆ, ಶಾಂತತೇ ಮತ್ತು
ಸಹಾನುಭೂತಿಯಿಂದ ಆಲಿಸಿ.
ಸುರಕ್ಷಿತ ಜಾಗ ಒದಗಿಸಿ : ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಭಯ, ಕೋಪ ಮತ್ತು ದುಃಖವನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ಅನುಮತಿಸಿ.
"ಇದು ನಿನ್ನ ತಪ್ಪಲ್ಲ," ಅಥವಾ "ನೀವು ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯಬಾರದು" ಎಂಬಂತಹ ತೀರ್ಪು ನೀಡುವ ಮಾತುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಿ.
ಸಂಭಾಷಣೆಗೆ ಉತ್ತೇಜಿಸಿ : ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಕೇಳುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ, ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಿರಿ.
ಸುರಕ್ಷಿತ ಜಾಗ ಒದಗಿಸಿ : ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಭಯ, ಕೋಪ ಮತ್ತು ದುಃಖವನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ಅನುಮತಿಸಿ. "ಇದು ನಿನ್ನ ತಪ್ಪಲ್ಲ," ಅಥವಾ "ನೀವು ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯಬಾರದು" ಎಂಬಂತಹ ತೀರ್ಪು ನೀಡುವ ಮಾತುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಿ.
ವೃತ್ತಿಪರ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರರ ಅವಶ್ಯಕತೆ ತಿಳಿಸಿ: ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವುಗಳಾಗಿರಬಹುದು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಖಿನ್ನತೆ, ಆತಂಕ, ವ್ಯಸನ). ಅವುಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ವೈವಾಹಿಕ ಸಲಹೆಗಾರರು (Marital Counselor) ಅಥವಾ ಮನೋವೈದ್ಯರ (Psychiatrist) ಸಹಾಯ ಪಡೆಯುವುದು ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿ.
ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆ ನಿವಾರಿಸಿ: "ಸಲಹೆಗಾರರ ಬಳಿ ಹೋಗುವುದು ನಮ್ಮ ವೈಫಲ್ಯ" ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ. ತಜ್ಞರ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯುವುದು ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಯ ಸಂಕೇತ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿ.
ಸಂಪರ್ಕ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸಿ: ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಕೌನ್ಸೆಲರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಚಿಕಿತ್ಸಕರ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಅವರಿಗೆ ನೀಡುವ
ಮೂಲಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿ. ಮಕ್ಕಳ ಕಡೆ ಗಮನವಿರಲಿ: ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ, ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಅವರ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸಿ.
ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಹೇರಬೇಡಿ: "ನೀವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಇರಲೇಬೇಕು," ಅಥವಾ "ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯಲೇಬೇಕು" ಎಂಬಂತಹ ನಿಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಅವರ ಮೇಲೆ ಹೇರಬೇಡಿ. ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರವು ಅವರದೇ ಆಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ. ಹಿಂದಿನ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕೆದಕಬೇಡಿ: ಅವರ ಹಳೆಯ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ನೆನಪಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ನೋವುಂಟು ಮಾಡಬೇಡಿ. ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಲು ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ. ಗಡಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ (Respect Boundaries): ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ. ಹೆಚ್ಚು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುವುದು ಅವರಲ್ಲಿ ಕಿರಿಕಿರಿಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡಬಹುದು.